UNIT WERKEN

WERKEN IN UNIT 5-8: SAMEN VOOR DE KLAS

 

 

In mijn vorige update over het werken in onze unit 5-8 heb ik vooral verteld over het werken met een grote groep kinderen uit vier verschillende leerjaren. Dat is echter maar een deel van het geheel dat het unitwerken omvat.

 

Vandaag ga ik op een heel ander, maar minstens zo belangrijk onderdeel in, namelijk het samenwerken met collega’s.

 

Want - of je nou in een unit 5-8, een unit 7-8 of een unit 8 werkt - de samenwerking met je naaste collega’s is cruciaal voor het slagen van welke unit dan ook.

 

 

Als ik mijn huidige werksituatie vergelijk met mijn werksituatie van vorig schooljaar, had ik verwacht dat de manier waarop ik met kinderen werk, het grootste verschil zou zijn. Maar na zes weken merk ik dat er nog een veel grotere verandering is, namelijk de manier waarop ik met collega’s werk.

 

Bij ons op school staan we, over de hele week verspreid, met vier volwassenen voor deze unit. Twee parttime leerkrachten, een fulltime leerkracht (ik) en een onderwijsassistent.

 

Het grootste deel van de ochtend zien mijn collega’s en ik elkaar niet. We splitsen de unit op in combinatiegroepen of in een instructie en een zelfstandig werken groep. We houden ons aan onze planning, zorgen dat de kinderen op tijd klaar staan voor de wisselmomenten en springen even elkaars klas in als we een vraag hebben.

 

Als je een ochtend bij ons zou meedraaien, valt het je nog niet op.

 

In de middagen komt ons samenwerken wat meer tot uiting. We staan dan samen voor de groep, verdelen de lessen of geven ze samen, benutten elkaars talenten, vullen elkaar aan en ondernemen activiteiten met alle kinderen van de unit samen.

 

Maar zelfs dat geeft geen goed beeld van hoe intens de samenwerking in het unitwerken wel niet is.

 

Het meest belangrijke en waardevolle aspect hiervan vindt namelijk pas na schooltijd plaats: overleg.

 

Het lijkt zo onbenullig, maar goed met elkaar overleggen is van wezenlijk belang voor zo’n beetje alles. Overleggen om vooruit te plannen. Overleggen om regels en afspraken op elkaar af te stemmen. Overleggen om met elkaar te evalueren. Overleggen over de juiste interventie voor die leerling met een rekenprobleem. Overleggen om oudergesprekken voor te bereiden. Overleggen om elkaar tips te geven. Overleggen om elkaar op de hoogte te brengen van wat jij in de klas ziet.

 

Kortom: overleggen om onderwijsaanbod te creëren dat voor elke leerling passend is.

 

Al dit overleggen kost tijd. Veel tijd!

 

Wil ik een belangrijke beslissing nemen, moet ik eerst mijn collega’s contacten. Wil ik het programma omgooien, ben ik afhankelijk van het programma van mijn collega. Ik kan niet meer alleen beslissen; ik ben niet meer de heer en meester van mijn groep.

 

Ik sta er niet meer alleen voor.

 

Maar weet je, ik sta er ook echt niet meer alleen voor!

 

Moet ik een moeilijk gesprek met een ouder voeren, doe ik dat samen met mijn collega. Moet er veel werk verzet worden, verdelen we de taken. Constateer ik een probleem in mijn klas, denken er drie anderen met mij mee. En ben ik een keer ziek, is er altijd nog minimaal één juf in de klas aanwezig om de invaller te helpen.

 

Samen. Dat is het kernwoord waar mijn collega’s en ik het komende schooljaar samen aan werken.

 

 

EEN HEERLIJKE WEEK

 

 

Mijn plan is om jullie regelmatig op de hoogte te houden van hoe het gaat in de unit 5-8. Deze keer laat ik jullie van dag tot dag weten hoe mijn week is verlopen.

 

Ik kan alvast zeggen dat het een heerlijke werkweek is geweest. Dat heeft niet per se iets te maken met de grote combinatiegroep, maar soms heb je zo’n week ertussen zitten waarin alles gewoon lukt zoals je het graag wilt hebben.

 

Nou, zo’n week heb ik dus net achter de rug!

 

 

Maandag

 

Op maandag en dinsdag zijn we met twee leerkrachten in de groep. We splitsen de groep dan voor een groot deel van de dag op, waarbij ik de instructies voor groep 7 en 8 voor mijn rekening neem in het zelfstandig werken lokaal.

 

Het digibord daar zorgde de afgelopen weken voor wat problemen. Gelukkig bood een collega (van een andere school nota bene) een super handige oplossing en konden we vanaf deze week van een perfect werkend bord genieten. Mijn dag kon dus al niet meer stuk!

 

’s Avonds was het tijd voor de eerste bijeenkomst van het tweede jaar van de masteropleiding die ik volg. Aangezien de leslocatie drie huisnummers verder ligt dan de school waar ik werk, ga ik tussendoor niet naar huis. Handig wat betreft reistijden en –kosten, maar maakt wel dat het een erg lange dag wordt.

 

 

Dinsdag

 

Gelukkig heb ik op dinsdag studieverlof. Er staat dan een collega in mijn groep. Van mijn directrice hoef ik tijdens deze studieverlofdagen niet op school aanwezig te zijn en kan ik mijn dag zo afwisselend mogelijk indelen: uurtje studeren, was ophangen, uurtje studeren, stukje voor de website schrijven, enz.

 

Deze dinsdag kwam daar helaas niet zo veel van in, door een teambijeenkomst waarvoor ik eerder terug naar school moest komen én vandaag hadden wij ouderavond.

 

Doordat we maar een kleine school zijn, gaat het niet om heel veel ouders en hadden mijn collega’s en ik besloten de avond voor groep 1 t/m 8 helemaal samen te doen. We hadden een eenvoudige presentatie gemaakt, de taken verdeeld en gedurende de avond vulden we elkaar aan waar dat nodig was. Ons voornemen was om zo een duidelijk verhaal te brengen in een gemoedelijke sfeer.

 

En ook al zijn het maar een paar ouders, zo’n avond is toch heel erg spannend. Wat zouden de ouders er van vinden? Gelukkig hoorde ik later in de week van enkele ouders dat ze het ook zo ervaren hadden als we het hadden bedoeld.

 

 

Woensdag

 

Op woensdag tot en met vrijdag sta ik samen met een onderwijsassistente voor de groep. Ik verzorg de instructies voor groep 5 t/m 8 (5/6 voor de kleine pauze, 7/8 na de kleine pauze) en zij begeleidt het zelfstandig werken, stillezen en de leesgroepjes.

 

Deze woensdag was een dag zoals zoveel andere. Eigenlijk niets bijzonders. En toch tegelijk zo ontzettend bijzonder, omdat het de eerste dag dit schooljaar was dat ik na schooltijd dacht ‘Oké, wat zal ik vanmiddag doen?’ in plaats van als een kip zonder kop door de klas te rennen omdat er nog zoveel geregeld moet worden voor morgen.

 

Langzaamaan en in kleine stapjes begin ik te wennen aan de vier groepen bij elkaar.

 

 

Donderdag

 

Op afgelopen donderdag hebben de kinderen zich sinds vorig schooljaar verheugd. We gingen namelijk op schoolreis. Sinds twee jaar geleden doen we dat aan het begin van het schooljaar, zodat we de rest van het jaar terug kunnen kijken op gezamenlijke herinneringen en kunnen profiteren van het groepsgevoel dat ermee samengaat.

 

Maar ik moet iets bekennen: hoewel de kinderen zich enorm op zo’n uitje verheugen, zie ik er altijd echt tegenop.

 

Ik houd van structuur en voorspelbaarheid, en die is er op die dag in veel mindere mate aanwezig. Dat is ook goed. Daar gaat het zo’n dag ook om, dat het niet zoals andere schooldagen is. Maar toch, het blijft voor mij moeilijk en kan ik meestal pas ontspannen als ik weer terug op school ben met hetzelfde aantal leerlingen als waar ik mee vertrok.

 

Maar dit jaar was het helemaal niet nodig dat ik me zorgen maakte. Ik heb nog nooit zo’n relaxed, gezellig schoolreisje meegemaakt (niet als leerkracht, maar ook niet vroeger als leerling). Het weer was perfect, we waren bijna alleen in het park, we hadden genoeg ouderhulp, alles was perfect. Er waren geen ruzies en ik heb zelfs de EHBO kist niet tevoorschijn hoeven halen (zelfs niet voor een pleister!).

 

 

Vrijdag

 

De gemoedelijke sfeer van de dag ervoor hing op vrijdag nog in de lucht en we hebben echt fijn kunnen werken in de klas.

 

Bij ons op school worden er veel culturele activiteiten aangeboden in samenwerking met partners uit de regio. Zo hadden de kinderen van groep 5/6 een workshop waarin ze zelf een schaduwtheater maakten (volgende week moet ik er aan denken foto’s te maken) en ’s middags gaf de Brassband uit het dorp een les over blaasinstrumenten waarin de kinderen zelf veel mochten uitproberen.

 

En toen was het alweer tijd voor het weekend.

 

Ik heb echt een topweek met een hoofdletter T gehad. Hoe was jouw week?

 

 

ONS LOKAAL IN UNIT 5-8: ALLES IN VIERVOUD

 

 

Terwijl ik met een kop koffie in de tuin van de nazomerzon geniet, kom ik rustig bij van alle indrukken van de eerste schoolweek. Mijn plan was dit op vrijdagavond te doen, ware het niet dat ik al voor negen uur als een blok in slaap viel op de bank bij mijn ouders thuis, en vast geslapen heb tot mijn man me een paar uur later kwam halen.

 

 

Ik had het natuurlijk kunnen weten... Wat is de eerste schoolweek altijd vreselijk vermoeiend!

 

 

Alles is nog aftasten: de kinderen, de ruimte, het rooster, de methodes, nieuwe collega's. Je functioneert zo'n eerste week de hele tijd op het hoogste niveau van alertheid, omdat nog werkelijk niks op de 'automatische piloot' kan. Super intensief, maar ook ontzettend de moeite waard.

 

Ook al zijn we pas vijf dagen samen, toch zie ik de kinderen al groeien. Zelf, maar vooral ook als groep. Het is mooi om te zien hoe snel dat gaat.

 

 

Wat mij van de eerste week in de unit 5-8 het meest opvalt, is dat alles in viervoud is. Logisch natuurlijk, het zijn vier groepen. Al is me bij een gewone combinatiegroep nooit zo sterk het gevoel bijgebleven dat alles dubbel is.

 

 

Als je gewoon al eens rondkijkt in mijn lokaal, of de foto bovenaan dit blog bekijkt, dan zie je het meteen. Er staat niet één grote stapel schrijfschriften, maar vier kleintjes. Dit viervoud maakt dat sommige eenvoudige voorbereidingen een hele organisatie worden. Zo automatiseren wij iedere ochtend een paar minuten voor rekenen. Even een blad van sommenprinter afdrukken, dnek je in eerste instantie. Maar nee, er moeten minimaal vier verschillende versies, aansluitend op het niveau van de groepen. Dat vereist net wat meer denkwerk.

 

 

Schakelen is het ook steeds in de lessen, vier rekeninstructies en vier taalinstructies op een dag. En vier instructies 'an sich' is het werk niet. Het zijn vier echter vier verschillende instructies waarin niet alleen het leerdoel, maar ook het leerkrachtgedrag wezenlijk anders is. In groep 5 hanteer je ander taalgebruik en een intensievere vorm van begeleiding dan in groep 7. En waar ik bij groep 8 de afspraak naleef dat de kinderen zelf verantwoordelijk zijn voor of ze opletten tijdens een instructie (jullie moeten dit leren, niet ik), gaat dit natuurlijk niet op voor de jongere leerlingen.

 

 

Om nog maar te zwijgen van het juist inschatten van de beginsituatie. Groep 7 heeft de hectometer wel al geleerd, maar groep 6 nog niet. Al weet groep 6 wel al precies wat een decimeter is, terwijl groep 5 dat pas later dit schooljaar ontdekt.

 

Een grondige voorbereiding en een snelle check tijdens de start van de les zijn dan van wezenlijk belang.

 

 

En hoewel me gisteren een diepe zucht ontsnapte toen ik vier verschillende weektaken met evenzoveel rekentaken voorbereidde, durf ik ook te zeggen dat het aantal succesmomenten van deze week ook verviervoudigd was.

 

Het enthousiasme van de kinderen van groep 5 dat ze voor het eerst in de grote gymzaal mochten gymmen, groep 6 die aan de rest liet zien hoe goed ze al zelfstandig kunnen werken op de gang, groep 7 (alleen jongens) die een nieuwe leerling (een meisje) met open armen ontvingen en de kinderen van groep 8 die zich zo groot en stoer voelen als schoolverlaters...

 

En als ik heel eerlijk ben, voel ik me dan best bevooorrecht: welke andere leerkracht mag hier allemaal tegelijk van meegenieten?

 

 

 

WELKE GROEP KRIJG JE VOLGEND JAAR?

 

Deze vraag hoor ik de laatste tijd veel Het antwoord is niet zo eenvoudig, het gaat namelijk om groep 5, 6, 7 en 8. En die vier leerjaren worden volgend schooljaar bij ons op school één groep. En daar word ik dus de leerkracht van.

 

Ik weet dit al een hele tijd, maar heb er hier nog niet over geschreven. Eerst moesten collega’s en ouders op de hoogste worden gesteld, daarna moest er worden overlegd over de praktische invulling. Ik ben er dus heel stil over geweest op de website en Facebookpagina. Maar nu ben ik toch wel benieuwd naar de reacties, en of ik het

op een goede manier duidelijk kan maken.

 

Ten eerste, om misverstanden uit de wereld te helpen: ik ga deze groep niet alleen draaien. Twee dagen per week sta ik samen met een andere leerkracht voor de groep waarbij ik me vooral op groep 7 en 8 zal focussen en mijn collega op groep 5 en 6. De andere drie dagen staat er een onderwijsassistent naast me die het zelfstandig werken begeleidt, terwijl ik instructies geef.

 

De beslissing voor zo'n grote combinatiegroep heeft er voor een deel mee te maken dat we een heel kleine school zijn en anders moeten organiseren, maar dat is niet de enige reden. In maart heb ik samen met een groep mensen van ons bestuur een reis gemaakt langs enkele 'vernieuwende' scholen. We hebben gezien dat er zoveel verschillende manieren zijn waarop je je school kunt inrichten (zowel het gebouw als de werkwijze).

 

Ook dichter bij huis zie en hoor ik over mooie ervaringen met een unit 5-8 (zoals het bij ons genoemd wordt). Zo kiest onze (veel grotere) collega-school er sinds vorig jaar zelfs bewust voor alleen met combinatiegroepente werken. Bovendien wordt er in onze onderbouw al sinds twee jaar op deze manier gewerkt en zijn de kinderen (en ouders) er al helemaal aan gewend.

 

Ik heb ontzettend veel zin in volgend schooljaar en zit vol met ideeën om deze nieuwe manier van werken te laten slagen. Ik kijk uit naar groepsdoorbrekende activiteiten, vind het ontzettend leuk dat ik weer groep 5 en 6 krijg en zie er veel voordelen in dat we volgend jaar met een team van leerkrachten naar de kinderen kijken. Meerdere ogen zien en weten toch veel meer. Kortom, ik verheug me enorm op deze nieuwe uitdaging.

 

Maar ik realiseer me ook dat het een hoop werk is, en dat merk ik nu al in de voorbereidingen voor volgend jaar. Jaarbestelling, groepsoverzicht, overdracht... Alles in viervoud! En ik ben een perfectionist. Alles wat ik de afgelopen twee jaar tiptop in orde heb gemaakt voor groep 7 en 8, wil ik nu op precies dezelfde manier voor groep 5 en 6. En het liefst voor de start van het nieuwe schooljaar (en eigenlijk zelfs voor de start van de grote vakantie).

 

Super veel werk, maar ontzetten leuk! En dat is dan ook de reden dat het de afgelopen twee weken zo stilletjes is geweest op mijn website. Dát, en natuurlijk het feit dat ik nog volop in het afscheid van mijn huidige groep 8 zit.

 

In het zuiden werken we nog één weekje door en dan is het vakantie. Ik wens jullie (alvast) een super fijne vakantie! Welke groep krijgen jullie volgend jaar?

 

 

MIJN FAVORIETEN